سال های دوازده گانه حیوانی

نامه الکترونیک چاپ PDF
امتیاز کاربر: / 26
بدخوب 

 تعیین نام سال هجری شمسی در  دوره ی دوازده ساله حیوانی

نامیدن سالها به نام حیوانات، بیشتر در اثر عوامل اعتقادی یا فرهنگی در تقویم بعضی از ملل مرسوم شده است. سال های قمری در دوره مغول و نیز صفویان که خود ترک بودند با نام حیواناتی که به سال های همزمان چینی-اویغوری گفته می شد نامگذاری می شد و از آنجا که کمابیش هر سی و سه سال چینی-اویغوری برابر سی و چهار سال قمری است یک سال قمری بی نام می ماند پس در هر دوره سی و سه یا سی و چهار ساله  چینی-اویغوری یک سال قمری در نام گذاری حذف می شد .

نام سالهای دوازده گانه حیوانی در ایران با اختلاف هایی با تقویم چینی-اویغوری به ترتیب عبارتند از:

1- موش  2- گاو  3- پلنگ4  - خرگوش  5- نهنگ   6- مار    7- اسب   8- گوسفند  9 - میمون10- مرغ  11- سگ 12  - خوک.

زردپوستان و نیز ایرانیانی که این گاه شماری را به کار بردند ؛ویژگی هر یک از سالهایی را که با این حیوانات همنام می شد همانند خوی و سرشت این حیوانات می دانستند ریشه این داستان  به افسانه‌ ای  باز می گردد که طی آن بودا در آغاز سال نو همه حیوانات را دعوت کرد و از همه حیوانات تنها دوازده حیوان نام برده و به روایت زرد پوستان موش،گاو،ببر،گربه؛اژدها یا نهنگ،مار،اسب،بز،میمون،خروس،سگ و خوک دعوت بودا را پذیرفتند و بودا خواست که سرنوشت جهان به دست این دوازده حیوان که یکی پس از دیگر در هر سال پدیدار می شوند باشد. اینچنین است که در تقویم های سالیانه نجومی ایرانی سالهای شمسی به نام یکی از حیوانات دوازده گانه نامیده می شود.

این همان نامهائی است که ابونصر فراهی در کتاب نصاب الصبیان آنها را در این رباعی به نظم در آورده است .

موش   و   بقر    و   پلنگ   و  خرگوش              زین چار چو  بگذری ، نهنگ  آید  و مار

و آنگاه به اسب وگوسفند است شمار              حمدونه و مرغ و سگ و خوک آخر کار

حمدونه میمون است.

روش 1:برای تشخیص اینکه هر سال با کدام یک از این نامها مطابقت دارد به سال خورشیدی عدد 6 را اضافه می کنیم ،حاصل را بر عدد 12 تقسیم کرده ، عدد باقیمانده را در نظر بگیرید از شماره یک از موش، شروع به شمردن کنید نام هر حیوانی با عدد باقیمانده مطابقت کرد سال همان حیوان است .

1396=6+1390

4 باقیمانده + 116 = 12 / 1396

چهارمین حیوان خرگوش است، بنابراین سال 1390، سال خرگوش است.

هر چند اینگونه نامگذاری سالها، منحصراً از لحاظ ریشه های اعتقادی یا فرهنگی از طرف تقویم بعضی از ملل مورد قبول وافع شده است، ولی از لحاظ ارتباط دادن به مسایل اختربینی، پیشگویی، طالع بینی، فال بینی و رمالی که از ابزار شیادان و حیله گران محسوب می شود، هیچگونه مبنای علمی ندارد و کاملاً و شدیداً، مردود است.

روش 2: جدول زیر امکان می دهد که تقویم 2100 سال هجری شمسی ( 0 تا 2099)، از لحاظ تعیین نام سال در دوره دوازده ساله حیوانی، محاسبه شود. ( این جدول توسط استاد گرانقدر جناب آقای محمد رضا صیاد طراحی شده است).


 

منابع:

آشنایی با روش های استخراج تقویم قسمت اول: تقویم هجری شمسی، محمّدرضا صیاد،  تابستان 1384

http://adel-ashkboos.mihanblog.com نام شناسی و ریشه واژ ه ها  

http://myth.tarikhema.ir تاریخ ما، تاریخ و تمدن جهان باستان  

 

 


صفحه ی کنونی: صفحه نخست